bijbeltuin in Wassenaar

De kerk van de vrijzinnige geloofsgemeenschap in Wassenaar ligt op een ruim terrein, waar ze een wijkfunctie heeft. De tuin is te typeren als bijbeltuin, symboolplantentuin en natuurtuin.

Mevrouw Kastelein-Bax nam het initiatief om in deze tuin allerlei bijbelse planten te verzamelen. Daarnaast zijn er ook planten te vinden die een symbolische betekenis hebben. Het ontwerp voor de tuin is gemaakt door hovenierster Liesbeth Köhlenberg. Ze heeft geprobeerd zoveel mogelijk de oude bestrating van de tuin te hergebruiken. Voor de kerk ligt een gazon, dat in tweeën gedeeld is door het pad naar de kerk.

Voor het kerkgebouw ligt een perk met veel munt. Klik hier voor foto van groter formaat.

In het perk voor de kerk groeit veel munt, die ook in het oude Israël voorkwam. Het groeide daar langs de oevers van de Jordaan. Maar munt heeft ook een symbolische betekenis. Vanwege zijn karakteristieke geur is het kruid gewijd aan Maria.

Ook smalle randen zijn benut. Klik hier voor foto van groter formaat.

Ook in een smalle rand langs de kerk groeien veel planten. Hier groeit bijvoorbeeld kaasjeskruid. Een plant die in de volksgeneeskunde als geneeskrachtig beschouwd word. Maar ook in het bijbelse Israël werd het als een groente toegepast. Ook staat in dit smalle perkje duizendblad. Over deze laatste plant gaat een legende. Jozef zou hiermee een bloedende wond van Jezus hebben bedekt.

In de tuin staat ook een vijgenboom met echte vijgen. Klik hier voor foto van groter formaat.

In deze smalle rand staat ook een vijg. Op de foto zijn de vruchten te zien! In Israël draagt de boom driemaal per jaar vrucht. De boom wordt in de bijbel dan ook vaak genoemd. De vruchten worden vaak gebruikt als symbool. Natanaël zat onder zijn vijgenboom voordat hij leerling van Jezus wordt (Johannes 1). In binnensteden in Nederland verwildert de boom momenteel. Dat komt o.m. doordat het in grote steden gemiddeld warmer is dan daarbuiten. Een stad heeft veel stenen gebouwen en veel verharde oppervlakten zodat hij gemakkelijk opwarmt. Hij is daar op muren te vinden. Het is dan ook geen wonder dat hij in de bijbeltuin vruchten draagt.

De Madonnalelie uit Hosea 14:6. Klik hier voor foto van groter formaat.

Een andere bijbelse plant is de Madonnalelie. Deze lelie wordt genoemd in Hosea 14:6 “Ik zal Israël zijn als de dauw, hij zal bloeien als een lelie.”
De naam Madonnalelie draagt deze plant omdat hij vanwege zijn witte kleur een symbool voor Maria is geworden.

Ook engelwortel groeit in de tuin. Klik hier voor foto van groter formaat.

Achterin de tuin ligt een perk dat vaak nogal nat is. Daar groeit bijvoorbeeld Engelwortel, een plant die het goed doet in terreinen met een hoge waterstand. Dit is, zoals de naam al doet vermoeden een plant met een rijke symboliek. Zij is een drie-eenheidssymbool. Bovendien werd zij vaak als medicijn toegepast, bijvoorbeeld tegen de pest. Op de foto boven hangt een kaartje in de plant. Op deze kaartjes wordt de naam verteld van de soort en een korte toelichting gegeven. Zo wordt op allerlei manieren uitdrukking gegeven aan het bijzondere karakter van de tuin.

Voor het kerkgebouw ligt een perk met veel munt. Klik hier voor foto van groter formaat.

Ook bestaat er een boekje over de kerktuin. Mevrouw Kastelein-Bax vertelt daarin over planten uit de bijbel.
Tevens gaat ze in op de symboliek van bepaalde bomen, kruiden en grassen en de achtergronden ervan. Veel informatie van deze pagina komt daaruit. Het boek heeft verschillende platen, waarvan sommige in kleur. Vaak zijn het middeleeuwse schilderijen, waarop planten een symbolische functie vervullen. Ook is er een lijst met planten uit de tuin in te vinden, waarbij ze ook de symboliek van de planten uitlegt. Ook staat er in hoe iemand zichzelf onkwetsbaar kan maken.

De tuin is vrij toegankelijk. Voor rondleidingen kan contact opgenomen worden met mw. Kastelein.

Adres: Lange Kerkdam 46, Wassenaar
Contact: Hanneke Kastelein-Bax (E-mail: )
Website: www.kerktuinnpbwassenaar.nl

Oude Jeroenskerk in Noordwijk

In Noordwijk-Binnen heeft dhr. Dieleman bij de Grote of Jeroenskerk van de Nederlands Hervormde gemeente aan de Voorstraat een grote heemtuin aangelegd. Voordat hij begon werd de ruimte bij de kerk gebruikt als een honden- en paardenuitlaatplaats.

Hij heeft de handen uit de mouwen gestoken en deze ruimte ingericht tot een natuurtuin waar heel veel soorten wilde planten een thuis vonden naast de kerk. Ook veel zeldzame soorten hebben er hun stek gevonden. De stenen om de paden te bestraten heeft hij van de gemeente gekregen. Het hout van de hekken was voor een groot deel sloophout. Eigenhandig heeft hij verreweg het meeste zelf aangelegd.

De bloemenweide. Klik hier voor een foto van groter formaat.

Een groot deel van de kerktuin is een bloemenweide. Hier bloeien veel wilde bloemen: o.m. margriet, grote centaurie en gele morgenster. Het gras wordt in toom gehouden door grote ratelaar. Dit is een plant die parasiteert op grassen en belemmert zo de groei ervan. De bloemenweide maait hij in juli waarna hij het maaisel laat liggen drogen . Daarna voert hij het af.

 

Adres: Voorstraat 44, 2201 HW Noordwijk
Contact: Marrie Hoogenveen (email: )

vredestuin in Alkmaar

Als een oase vervult deze tuin een duidelijke wijkfunctie. Je kunt haar op verschillende wijzen typeren. Niet alleen als natuurtuin, maar ook als stiltetuin, liturgietuin en bijbeltuin met symboolplanten. Tegelijk is het ook een fruit- en kruidentuin.

De tuin, gelegen in een buitenwijk van de stad Alkmaar en ingeklemd tussen kerk en ringweg, is aangelegd in 2004-2005 als plaats van ontmoeting en bezinning: een vredestuin met een vredespad dat er doorheen loopt. Langs dat pad bordjes met bezinnende teksten. Rond een gazon zijn borders in de kleuren wit (feest), blauw (Goddelijkheid, hemel), geel, ( licht, maar ook afgunst en verraad), paars/purper (ingetogenheid) roze (overgang van de ingetogenheid (paars) naar het licht, rood (liefde, lijden en offer) en groen (hoop, leven, toekomst).

Er is aandacht voor de natuur, niet alleen in de bostuin door de aanplant van goede nectarplanten en besdragende planten waardoor vlinders, insecten en vogels worden aangetrokken. Er is recent door de kinderen een insectenhotel gemaakt.

 

 

De tuin bestaat sinds 2004, en is in 2018 volgens  een aangepast ontwerp opnieuw ingeplant. De vredestuin is vrij toegankelijk. Voor bezoekers is er een tuingids beschikbaar. Deze kunt  u ook vanaf de website downloaden

Adres: Gabriël Metsulaan 4, 1816 EP Alkmaar
Contact: Ditta Voetberg
Website: www.pg-alkmaar.nl

 

De Kruidhof in Buitenpost

De Kruidhof maakt deel uit van een complex van 3 ha. waarvan aan de basis een kruidentuin met geneeskruiden ligt die aangelegd werd door een hoogleraar farmacologie uit Groningen. Inmiddels is er ook een stiltetuin en een kloostertuin aan toegevoegd.

De kloostertuin is aangelegd volgens de gegevens en de planten die door Karel de Grote werden gebruikt.
meditatietuinDe stiltetuin is een hedendaags ontwerp vol symboliek. Het geheel heeft de vorm van een vierkant waarbinnen een achthoek is gevormd. De achthoek is terug te vinden in het centrum met water en in de plantbedden daaromheen.
Door de achthoek herinnert de vormgeving aan die van een traditioneel doopvont en doopkapel.
Vanuit het centrum stroomt het water in vier richtingen langs de paden weg. En zo herinneren deze vier stromen water aan de vier stromen in het paradijs zoals het bijbels scheppingsverhaal dat vertelt.
De acht bedden met platen zijn gemarkeerd door buxushaagjes.
De tuin is van één van de vier zijden door een poort te benaderen. In de andere drie zijden is aan de buitenkant een prieel met een bak geplaatst. Vanuit de bank heb je zicht op het centrum: de bron met water.
De beplanting is rustig.
Ga voor meer informatie naar www.dekruidhof.nl

De bijbeltuin in Hoofddorp

Bij de Rooms Katholieke Joannes de Doperkerk in Hoofddorp hoort een grote tuin van ongeveer 1,2 hectare. Ze is met verschillende begrippen te typeren: kindertuin, bijbeltuin, pluktuin, stilte- en gedachtenistuin, symboolplantentuin, natuurtuin. Maar ook als beeldentuin.

Plattegrond van de Bijbeltuin bij de Johannes de DoperOorspronkelijk bestond dit terrein uit een schapenweidje en een begraafplaats. Pastor van Lent wilde deze groene plek in Hoofddorp bewaren. In dit drukke gedeelte van Nederland was dit een plek om geestelijk weer op adem te komen, zo achter de kerk. Hij schakelde architect Frits van Loon in die een ontwerp heeft gemaakt. De Groengroep uit Boskoop heeft vervolgens de gerealiseerde onderdelen aangelegd. Doelstelling van het plan was dat de geestelijke waarden verder versterkt zouden worden. Dat moest onder meer gebeuren door planten om te nemen met christelijke of bijbelse symboliek.

Dat resulteerde in een uitgewerkt plan. Hiervan is een plattegrond gemaakt die hiernaast is te zien. De licht groene cirkels duiden bijzondere bomen aan; de rode cirkels wijzen de plaats van de beelden aan. Voor een uitgebreide toelichting daarbij kunt u het best gaan naar de website van de tuin www.bijbelsetuininhoofddorp.nl

De vijver. Klik op de foto voor uitvergroting

De vijver is de ziel van de tuin. Doordat water steeds weer anders is, brengt het leven in de tuin. Midden in de vijver is een rieteiland. In de vijver zwemmen vissen. Een vis is een oud christelijk symbool. Daarom zijn in de tegels om het water heen vissen als motief voor het patroon gebruikt.

De vijver is ingezegend op paasochtend 2001 als pars pro toto voor de tuin. Pastor van Lent sprak de woorden “dat mensen in deze tuin rust en stilte mogen vinden en dat deze vijver een spiegel mag zijn om God te ontmoeten.” Daarna doorwaadde hij de vijver wat herinnerde aan de doortocht van Mozes en Israël door de Rietzee. Bij de vijver zijn ook bomen geplant zoals een Libanonceder. Deze boomsoort gebruikte Salomo bij de bouw van de tempel.

Het kerkhof is een plaats om stil om te gedenken. Om stil te staan bij degenen die we missen, stil te staan bij degenen die ons zijn voorgegaan. Op dit kerkhof is een treurwilg geplant. Treurwilgen zijn sinds de 19e eeuw symbolen geworden voor verdriet.
Veder op is een groot houten kruis geplaatst. De opstelling ervan geeft de indruk dat het zweeft. Rond het kruis zijn hemelbomen geplaatst. Het kerkhof is uitgebreid met het gedeelte dat in het plan de bestemming verdiepte tuin had.

De pluktuin. Klik op de foto voor uitvergroting

In de snijtuin worden de bloemen gekweekt voor de boeketten in de kerk. Ze fleuren de kerk op tijdens een viering en door de week blijven ze in de kerk staan. De eigenlijke snijtuin heeft de vorm van een ovaal. Daar omheen ligt een heesterperk. De snijtuin is één van de drie plekken in het tuinplan die intensief beheerd worden.

De h. Joannes de Doper is te vinden aan de Kruisweg 1067 in Hoofddorp.
De h. Joannes de Doper. Klik op de foto voor uitvergrotingDe tuin is dagelijks van zonsopgang tot zonsondergang vrij toegankelijk. Voor groepen bestaat de mogelijkheid van een rondleiding. Dat moet dan wel van tevoren worden afgesproken. Verder is in boekwinkel Het Kruispunt een gidsje over de tuin verkrijgbaar.

Contact: pastor Kees van lent
Website: www.bijbelsetuininhoofddorp.nl

Een stiltetuin maken

Een paradijs,
een tuin om in te dromen,
tot rust te komen
en luisteren naar bronnen van leven.
Gelukkig zijn,
Verdriet verwerken,
in alle beslotenheid.

Voorbeelden: de bijbeltuin in Hoofddorp (Noord-Holland), Lonneker (Overijssel)

Een tuin om stil te worden en stil te zijn. De inrichting kan daarbij helpen.

  1. Schep een rustige sfeer door een besloten hof te creëren met bijvoorbeeld hagen. Geschikte haagplanten zijn liguster, thuja (levensboom), haagbeuk en taxus.
  2. Maak een concentratiepunt met bijvoorbeeld water, een beeld of een perk met rozen of witte bloemen.
  3. Zorg voor rust in de eventuele borders door alleen met bladvormen te werken of grote groepen vaste planten in bijvoorbeeld witte en grijze tinten bij elkaar te zetten.
  4. Zorg voor banken of stoelen.

St. Michaëlklooster in Steyl

Het missiehuis van de missionarissen van het Goddelijk Woord (SVD) is gebouwd in 1884-1885. De parken, tuinen en grotten zijn onder leiding van Arnold Janssen gevormd en aangelegd door Gerard Rademan (1851-1904).

Michael01

Het klooster

De kloostertuin

De ommuurde tuin van het missiehuis is niet openbaar toegankelijk. Hij is in 2000 gerenoveerd en een parkachtige siertuin van deze tijd geworden.

De tuin ten zuiden van de kerk is wel toegankelijk. Daar is een labyrint met buxus aangelegd.

De vele hectaren terreinen, het grote park rond de voormalige kloosterdrukkerij en werkplaatsen (gebouwd in de periode 1876-1894), watertoren (1909) en de tuin tegenover het  Missiehuis omvatten:
Een parkbos, de Heilig Harttuin, de begraafplaats, een Lourdesgrot, devotie-grotten (Zeven Smarten grot, Maria-grot, Olijfberg-grot), beelden waaronder de Goede Herder, een bijenstal, een prieeltje, sportvelden (“Patersplak”), een kas, sier -en pluktuinen, fruitbomen, vijvertjes en een bomengroep met vijf bomen die naar de vijf werelddelen verwijzen.

Bezoekmogelijkheden

In Steyl is een uniek kloosterdorp gevestigd. Het is in 1875 gesticht door de Duitse pater Arnold Janssen. De politieke situatie in Duitsland in die tijd was erg anti-katholiek. Aan de oever van de Maas bij Venlo vestigde Arnold Janssen daarom een missieklooster om paters over de hele wereld uit te sturen. Korte tijd later kwamen daar nog twee zusterkloosters bij. Alle drie de kloosters worden op dit moment nog door religieuzen bewoond.